Halverwege de jaren tachtig stuurde een vader een sollicitatiebrief voor zijn 26-jarige zoon naar de KRO, Postbus 9000 in Hilversum. Het betrof een jongeman die was afgestudeerd aan de Maastrichtse Toneelacademie. Stefan Stasse. Hij mocht op gesprek komen en werd aangenomen als programmamaker bij de Schoolradio/Jeugdafdeling. Een van zijn eerste opdrachten was het presenteren van het jeugdprogramma PopEye.

Dat is nu 40 jaar geleden. En sinds die start bedacht en presenteerde Stefan Stasse onder meer Goudmijn, De Staat van Stasse, Magical Mystery Tour en Theater van het Sentiment, een programma dat nog altijd bestaat en in 2001 door de jury werd beloond met de Zilveren Reissmicrofoon. Stasse (1960) is de meester van de beeldende radio. Achter de microfoon met een koptelefoon op presenteert hij niet alleen met zijn prachtige en herkenbare stem, nee: zijn hele lijf doet mee. Hij leest zijn teksten terwijl zijn armen alle kanten op zwaaien. Hij trekt de luisteraars als het ware mee dat magische kastje in, dat radio heet.

Stefan Stasse ademt radio, is in hart en ziel een radiodier en een ware muziekliefhebber. Hij is echt. En een unieke professional bij wie het samenspel tussen tekst en muziek altijd in balans is. Op de radio is de winnaar van de Ere Zilveren Reissmicrofoon 2026 eenzelfde personage als in de gang van het radiogebouw. Geen opsmuk, haar in de war, overhemd uit de broek.

Een écht radiomens.

In 2003 vinden de studenten Masa en Eva in het portiek van Eva’s huis in Amsterdam een huilende baby, een vondeling. Het kindje is een paar uur oud. Ze bellen onmiddellijk 112, de politie komt en neemt de baby mee naar het ziekenhuis. Daar krijgt het meisje een naam, Lieve.

Na 22 jaar staan Eva en Masa opnieuw in het portiek, samen met Lieve. Het is het begin van de meeslepende podcastserie De Vondeling van de Amsterdamse zender AT5.

Podcastmaker Roos Gerritsen gaat samen met Lieve op zoek naar haar ouders. Het verhaal grijpt je onmiddellijk: de zoektocht is spannend om naar te luisteren en zit vol maatschappelijke relevantie. En doet beseffen hoeveel vragen en onzekerheden een duistere start met zich meebrengt. Naast het acute levensgevaar in de eerste uren, wil je later altijd weten waar je vandaan komt, en waarom je bent zoals je bent. En altijd is er die grote, pijnlijke vraag: hoe heeft mijn moeder mij te vondeling kunnen leggen? Waarom?

Roos Gerritsen neemt de luisteraar mee op Lieve’s zoektocht en doet dat op een respectvolle, integere wijze. Nergens neigt De Vondeling naar sensatiezucht, terwijl het verhaal tegelijkertijd zeer spannend blijft.

Dat de podcast is geproduceerd voor een lokale omroep vindt de jury bijzonder. De afleveringen zijn uiterst professioneel gemaakt, zowel wat betreft vormgeving en techniek, als inhoudelijk.

De intimiteit van het medium podcast past perfect bij dit verhaal. De rust en verdieping tillen De Vondeling uit boven vele andere podcasts.

Foto AT5

In de NTR-podcast De Rolverdeling volgt Sara de Monchy volgt groep acht van een basisschool tijdens de repetities voor hun eindmusical. Ze vraagt zich af: wat zegt de rol die de kinderen in de musical spelen over hun rol in het echte leven?

Een heel schooljaar lang zit de maker dicht op de huid van de Vlaardingse schoolklas waarin de verschillen groot zijn. Het ene kind groeit op in rijkdom en onder prestatiedruk, het andere kan zich moeilijk op het schoolwerk concentreren vanwege een ingewikkelde thuissituatie.

Deze zesdelige documentaire podcastserie is van grote maatschappelijke relevantie. Tussen de repetities en het schoolkamp door komen thema’s als armoede, kansenongelijkheid en het lerarentekort aan bod. De jury is onder de indruk van hoe dichtbij de maker bij de hoofdpersonen is gekomen, en dat in een leeftijdscategorie waarbij dat extra moeilijk is. Ze volgt de kinderen niet alleen in de klas maar ook thuis, zonder oordeel en laat zo hun verhalen voor zichzelf spreken.

Van een enorme berg aan materiaal kneedde De Monchy een serie waarin vijf zeer uiteenlopende kinderen centraal staan. Door sprongen in de tijd te maken weet ze de spanningsboog zes afleveringen lang vast te houden, tot aan de ontroerende opvoering van de musical aan toe. Na het luisteren heeft de jury de vijf kinderen in het hart gesloten en groot respect gekregen voor hun juf Femke. Maar deze podcast maakt ook pijnlijk duidelijk hoe bepalend je achtergrond is voor de kansen die je in het leven krijgt.

Het Haarlemse pizzabakkertje, zo werd hij bij aanvang van zijn carrière in de voetbalmakelaardij genoemd. Een veel te ambitieuze migrantenzoon die eerst maar eens de juiste papieren moest gaan halen voordat hij met de grote jongens mocht meedoen. Mino Raiola, kind van Napolitaanse arbeidsmigranten, moest tegen veel vooroordelen opboksen voordat hij kon uitgroeien tot een van de belangrijkste makelaars in de voetbalwereld.

In de NOS-podcast Mino’s Imperium neemt sportjournalist Guido van Gorp ons mee naar het vroegste begin van Raiola’s carrière, toen de jonge Italiaanse Nederlander, een prille twintiger nog, met veel branie de bestuurskamer overnam van FC Haarlem. Het was de start van een wervelende loopbaan die de luisteraar voert langs kleurrijke (soms een tikje malafide) Italiaanse clubvoorzitters, de glitter en glamour van skyboxen en ook langs trainingsvelden waar Raiola al zijn charmes in de strijd gooit om klein en groot voetbaltalent aan zich te binden.

Zich verliezen in te veel voetbalromantiek doet Van Gorp gelukkig niet. Daarvoor zitten er ook te veel rafelrandjes aan de flamboyante Raiola. Voor veel voetballers was hij de ideale belangenbehartiger, een persoonlijke vriend zelfs. Maar vaak genoeg ging Raiola ook te onstuimig te werk. Dan kneep hij kleine clubs met slimme trucjes financieel uit, of liet hij jonge spelers grote buitenlandse avonturen najagen waarvoor ze nog lang niet klaar waren.

Van Gorp schetst daarmee een compleet beeld van Raiola, een hemelbestormer die onderweg levenslange vrienden en vijanden maakte. Een schitterend portret van niet te stuiten ambitie, de verlokkingen van rijkdom en de liefde voor voetbal.

Radioprogramma en podcast Boekestijn en De Wijk van BNR bestaat dit jaar 10 jaar. De formule: twee kenners van de mondiale machtspolitiek, Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk, praten met elkaar – en soms met een andere deskundige – over de veranderende wereldorde, onder leiding van de eveneens zeer deskundige politicoloog en verslaggever Hugo Reitsma.

Als luisteraar word je bijgepraat maar ook onderhouden. De kennis van beide heren en hun internationale netwerk zijn enorm en gespreksleider Reitsma weet met af en toe lichtvoetig sarcasme de heren te prikkelen en waar nodig tot de orde te roepen.

Boekestijn en De Wijk verstaan de kunst om de complexe mondiale politiek voor een groot publiek begrijpelijk te maken. Van de Brexit tot Trump, van Gaza tot Groenland, van Iran tot Zelensky: met je dagelijkse portie Boekestijn en De Wijk blijf je bij. En ondanks de ernst van de situatie krijg je ook geregeld een glimlach voor je kiezen.

Een andere troef: sinds de inval van Rusland in Oekraïne in 2022 maken de mannen elke dag een podcast. Door deze hoge frequentie voelt een grote schare fans zich echt betrokken. Met inmiddels 100 miljoen downloads maken Boekestijn en De Wijk de best beluisterde podcast van Nederland.

Dat immense aantal is voor de jury geen argument op zich. Echt bijzonder is om zoveel luisteraars te trekken met ‘taaie kost’.

Boekestijn en De Wijk betreft een eenvoudig maar doeltreffend format. Deskundigen praten met elkaar over de machtsstrijden in de wereld, zonder een prachtige gearrangeerde vormgeving, zonder reportages of geluidseffecten. Hugo Reitsma is de complete redactie. Voor de urgente en verwarrende situatie in de wereld is dit sobere kader helaas ook het beste.

En het brengt de jury tot de stelling: wat G.B.J. Hiltermann in de vorige eeuw was voor onze ouders of grootouders zijn Boekestijn de De Wijk voor de generatie van nu.